partnermenu

zoeken binnen de website

Partnerpagina KPN

KPN logo

Hosting en infra als water uit de kraan

Herinrichting applicatielandschap NS:

door: Jet van Eeghen

artikelen | 24 april 2019

Gemeenten worstelen met veel logge, oude IT-systemen en zoeken naar manieren om hun IT toekomstbestendiger in te richten. Legacy staat goede dienstverlening immers vaak in de weg. KPN en de Nederlandse Spoorwegen herkennen deze worsteling maar al te goed. Beide hebben ervaring met de omschakeling van legacy naar ‘licht en luchtig’.

NS bank

Beeld: Shutterstock

Organisaties die als eerste zijn gaan automatiseren, merken dat veel IT-systemen niet meer aansluiten op de wensen van nu. De monolithische programmatuur, die jaren gelden is ontwikkeld, is groot, zwaar en vaak gesloten opgezet. Hierdoor kunnen data niet los van een applicatie worden gebruikt. Deze programmatuur maakt ook geen gebruik van de momenteel gangbare modulaire componenten. Voor overheidsorganisaties is een dergelijk IT-landschap vaak heel herkenbaar. Ook bedrijven als KPN en de NS zijn nog lang niet van al hun oude applicaties af, maar hebben inmiddels wel grote stappen in de goede richting gezet.

“Het is de wet van de remmende voorsprong”, weet Tom van Sante, sector developer Overheid bij KPN. “Iedereen wil af van die oude systemen, ook wel bekend als legacy. Die zijn ouderwets, duur, inflexibel en op den duur niet houdbaar. Bovendien staan deze systemen een goede dienstverlening aan burgers en ondernemers in de weg. Vooral de afdelingen die zich bezighouden met dienstverlening aan het publiek – of klanten – zitten te springen om nieuwe, klantvriendelijke apps en websites rond nieuwe diensten en producten. De IT-afdeling wil ze graag helpen, maar heeft ook als taak een stabiele set applicaties te onderhouden. Dat wringt en hierdoor ontstaat er een soort digital divide binnen organisaties: een kloof tussen wat business units willen en wat IT-afdelingen kunnen bieden.”

De gemeenten zijn daarom bezig met de omslag naar Common Ground. Dit is de ontwikkeling van een nieuwe, toekomstbestendige informatiearchitectuur, waarin data worden losgekoppeld van applicaties. Dat is een radicale verandering, maar wel een noodzakelijke, in een tijd waarin gemeenten een meer integrale dienstverlening willen bieden. Wanneer gegevens voor verschillende toepassingen beschikbaar komen en in allerlei applicaties te gebruiken zijn, dan kunnen ook leveranciers van apps die gegevens gebruiken. De Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) maakt zich hier hard voor, ook vanwege de behoefte aan een transparante overheid met open data. “Bij gemeenten zit de regie en het eigenaarschap van data bij een veelheid aan partijen, zoals de Basisregistratie Personen en de Belastingdienst”, zegt Van Sante. “Dat maakt een omslag naar een nieuwe architectuur heel ingewikkeld. De VNG kan hierin een coördinerende rol op zich nemen, maar worstelt met vragen als: hoe pak je dat aan en hoe krijg je alle betrokkenen bij die verandering zo ver dat ze het eens zijn over het type applicaties dat als eerste moet worden aangepakt.”

In blokjes

Remco Schellekens, enterprise architect bij NS, kent en herkent de problematiek van het werken met legacy-problemen. “Het beleid van NS is erop gericht dat hosting en infra als water uit de kraan worden. Niemand zou daar meer over hoeven nadenken. We zijn bezig om de grote applicaties in blokjes te hakken en cloud-ready te maken. Denk bijvoorbeeld aan reisinformatie. Die data zaten vroeger muurvast in systemen. Inmiddels kunnen we data over reisinformatie en data van ProRail goed combineren om reizigers zo optimaal mogelijk te informeren over hun reis, zonder dat we daarbij worden gehinderd door logge applicaties die hiervoor oorspronkelijk niet waren ontworpen. Dat is een groot winstpunt. We zijn er nog lang niet, maar we hebben al een aantal grote stappen in de goede richting gezet. Door grote, verouderde applicaties open te breken en data los te koppelen zijn we veel flexibeler geworden en kunnen we onze business units meer bieden. Overigens hebben veel bedrijven – ten onrechte, denk ik – ervoor gekozen om hun oude applicaties in de cloud te zetten in de hoop dat dit tot een moderniseringsslag zou leiden. Dat is een misrekening en leidt tot heel vreemde, technische problemen. Ik kan iedereen die weg van harte afraden.”

Uittesten

Schellekens is het met Van Sante eens dat de herinrichting van het applicatielandschap voor NS eenvoudiger is dan voor gemeenten, doordat NS deze zelf in beheer heeft. Hierdoor speelt de veranderende relatie met leveranciers minder een rol bij de spoorwegen dan bij gemeenten. “We hebben het meer in eigen hand”, zegt Schellekens. “Bij NS werken we graag met een soort proeftuin in de hybride cloud. Wanneer iemand een gek idee heeft, voor een nieuw product of een innovatieve dienst, dan kunnen ze dat daarbinnen uittesten. Wordt zo’n idee succesvol, dan krijgt het meer faciliteiten tot z’n beschikking, meer koppelingen met bestaande systemen en een ketenmonitoring. Daarbij gaat het om apps of websites of andere uitingen van de presentatielaag. Het gaat niet om facturatiesystemen of bedrijfskritische systemen. Daarmee spelen, dat doen we niet.”
Terwijl de business units hun behoefte aan nieuwe apps en subsites vervuld zien in de proeftuin, werken ontwikkelaars gestaag door aan het omzetten van oude systemen naar microservices. “Zo blijven de ontwikkelingen beheersbaar. Ook kunnen we op die manier de uitfasering van vertrouwde, verouderde programmatuur makkelijker maken voor medewerkers; niet onbelangrijk”, besluit Schellekens.

tags:

Reactieformulier

De met een * gemarkeerde velden zijn verplicht. U ziet eerst een voorbeeld en daarna kunt u uw bijdrage definitief plaatsen. Uw e-mailadres wordt niet op de site getoond. Reacties zonder achternaam worden verwijderd. Anoniem reageren alleen in uitzonderlijke gevallen in overleg met de redactie. U kunt bij de vormgeving van uw reactie gebruik maken van textile en er is beperkt gebruik van html mogelijk.