De honderden accounts vertonen vrijwel hetzelfde gedrag. Ze plaatsen zelf geen berichten, hebben hooguit enkele volgers en volgen ieder ongeveer honderd andere accounts. Dat alleen is nog geen bewijs voor manipulatie, erkent Post-X Society: ook een nieuwe gebruiker kan vooral anderen volgen en zelf nog niets publiceren.
Openheid Bluesky legt volgersfabriek bloot
Onderzoekers van Post-X Society hebben op Bluesky een netwerk van meer dan driehonderd nepaccounts ontdekt dat vermoedelijk wordt gebruikt om kunstmatig aantallen volgers op te krikken. De organisatie wist het netwerk automatisch op te sporen met de eigen ontwikkelde Dark Blue Sky Scanner. Volgens Post-X Society laat de vondst vooral zien wat er mogelijk is wanneer sociale platforms voldoende inzicht geven in wat er op hun netwerk gebeurt.
Doorslaggevend is volgens de onderzoekers de overlap tussen de accounts. De honderden vermoedelijke bots volgen grotendeels dezelfde groep van 108 accounts. De gemiddelde overlap tussen de volglijsten is volgens Post-X Society zo groot dat toeval zeer onwaarschijnlijk is. De organisatie spreekt daarom van een ‘volgersfabriek’.
De onderzoekers publiceren de 108 accounts niet. Niet iedereen die door de bots wordt gevolgd hoeft immers voor nepvolgers te hebben betaald. Een volgersfabriek kan ook andere accounts toevoegen om het gedrag van de bots minder kunstmatig te laten lijken. Als concreet voorbeeld noemt Post-X Society alleen The Empire News Wire, dat door de organisatie wordt omschreven als een ‘made for advertising’-nieuwssite.
Accounts in golven aangemaakt
Ook de manier waarop de accounts zijn aangemaakt wijst volgens de onderzoekers op automatisering. Op 6 juli verschenen 156 accounts, op 24 juli nog eens 86 en vier dagen later 52. Op 1 augustus kwamen daar 46 accounts bij. Bluesky schorst volgens Post-X Society dergelijke accounts, waarna weer nieuwe exemplaren worden aangemaakt. Alleen achteraf verwijderen is daarom volgens de organisatie onvoldoende.
Opvallend is dat juist de openheid van Bluesky het onderzoek mogelijk maakt. Het platform draait op het open AT Protocol, waardoor profielgegevens en relaties tussen accounts kunnen worden geanalyseerd. Daardoor kan de Dark Blue Sky Scanner niet alleen groepen verdachte accounts herkennen, maar ook onderzoeken welke accounts door zo'n netwerk worden gevolgd.
Post-X Society zet die openheid af tegen platforms als X, Facebook, Instagram en TikTok. Volgens de organisatie is het daar veel moeilijker om zelfstandig onderzoek te doen naar dergelijke beïnvloedingsnetwerken, doordat gegevens minder toegankelijk zijn of toegang via ingewikkelde procedures verloopt.
Boodschap aan politiek en bestuur
De onderzoekers verbinden daar ook een boodschap aan richting politiek en beleidsmakers. Meer transparantie bij sociale platforms maakt het volgens hen mogelijk om manipulatie van het publieke debat onafhankelijk te onderzoeken. ‘Wil je de vrijheid van meningsuiting echt beschermen? Dwing dan transparantie af’, stelt Post-X Society.
De Dark Blue Sky Scanner werd afgelopen zomer ontwikkeld om automatisch beïnvloedingscampagnes te herkennen. Eerder gebruikte Post-X Society het systeem om een netwerk op te sporen dat op grote schaal likes uitdeelde. De organisatie zegt inmiddels detectoren te hebben voor zowel nep-likes als nepvolgers.
Plaats een reactie
U moet ingelogd zijn om een reactie te kunnen plaatsen.