Elastic: van NL-start-up tot betrouwbare partner van Defensie

Elastic helpt organisaties bij het doorzoeken, analyseren en toepassen van grote hoeveelheden data, en is vanuit Nederland uitgegroeid tot een wereldwijde organisatie. Lans: 'Wij werken al heel lang samen met Defensie en andere overheidsinstellingen. Dat is niet nieuw, maar de urgentie om te innoveren is zeker toegenomen. De oorlog in Oekraïne heeft iedereen met de neus op de feiten gedrukt: oplossingen die vroeger weken, maanden of jaren mochten duren, moeten nu in dagen of soms zelfs enkele uren beschikbaar zijn.'

Dat betekent volgens Lans afscheid nemen van het idee van één groot, monolithisch systeem dat jarenlang bouwt voordat het live gaat, en overstappen op een open en modulaire aanpak. Het gaat hierbij om open standaarden en platforms, interoperabiliteit, modulaire architectuur en open API's, en een partner-ecosysteem dat transformatie van begin tot eind mogelijk maakt, zegt Lans. 'Enerzijds hebben we partners nodig die kunnen helpen bij de implementatie van technologie, en anderzijds moet je de integratie en acceptatie ervan bevorderen. Het is makkelijker om nieuwe technologie in te voeren dan ervoor te zorgen dat mensen ermee om kunnen gaan en het ook daadwerkelijk in hun dagelijkse werk gaan gebruiken binnen de organisatie'. 

Realtime informatie

De uitdaging voor Defensie bestaat niet langer alleen uit het verzamelen van data, maar uit het beschikbaar stellen van contextgebonden informatie die relevant is voor de desbetreffende missie. Een concreet voorbeeld van hoe zo’n innovatie eruitziet is Eagle.AI. 'Dit is een project dat gebouwd is op Elasticsearch, dat vrijwel in realtime relevante informatie uit betrouwbare gegevens levert zodat officieren en leidinggevenden op basis van data beslissingen kunnen nemen. Juist omdat de missies binnen defensie zo belangrijk zijn, moet dit op een aantoonbaar veilige manier gebeuren. AI die hallucineert of met verkeerde suggesties komt serieuze consequenties hebben',  legt Lans uit.

Om als organisatie te kunnen blijven innoveren, zonder concessies te doen aan controle over data, is het van cruciaal belang dat de basis op orde is. 'Een open platform, open standaarden, standaard-API's en en een modulaire architectuur waarmee onderdelen uitwisselbaar zijn zodra iets beters beschikbaar komt. Door interoperabiliteit zit je nooit vast aan de roadmap van één leverancier en kun je schakelen zodra dat nodig is. Als je deze eisen op een rijtje zet, kom je vrijwel automatisch bij open source uit. De grootste hindernis ligt daarbij niet zozeer in de techniek, maar in de aanbestedingspraktijk: pas als openheid en interoperabiliteit als meetbare, beloonde criteria worden meegenomen in aanbestedingscycli krijgen open oplossingen ook echt een eerlijke kans', aldus Lans.

Digitale soevereiniteit

Digitale soevereiniteit - een steeds prominenter thema binnen Europa – draait volgens Lans in wezen om het behoud van keuzevrijheid. 'Soevereiniteit betekent dat je zelf kunt bepalen waar je gegevens worden opgeslagen, wie er toegang toe heeft, hoe je technologie wordt ingezet en of je indien nodig van leverancier kunt wisselen. Als je werkt met oplossingen waarvan je de code niet kunt inzien of controleren, wordt die vrijheid beperkt en word je afhankelijk van de roadmap van de leverancier. Open technologieën en interoperabiliteit spelen daarom een belangrijke rol bij het behouden van de controle over de digitale infrastructuur.'

Elastic's open source-wortels vertalen zich volgens Lans direct in de manier van samenwerken met overheden. Open source communities draaien op vrijwillige deelname, en mensen blijven daarbij alleen betrokken dankzij het principe van meritocratie. Lans: 'Rang of positie zijn niet leidend; het beste idee wint. Dankzij dit communitygedreven model kan technologie zich snel ontwikkelen en profiteren we van de gezamenlijke denkkracht van duizenden ontwikkelaars wereldwijd. Klanten maken zelf ook deel uit van de community en hebben daarmee invloed op de ontwikkelrichting van het product. Ook voor de beveiliging is dit van belang. Open-sourcetechnologieën worden onafhankelijk geïnspecteerd, beoordeeld en verbeterd door meerdere partijen. Dat draagt bij aan de veerkracht van de digitale infrastructuur.'

Daarnaast is een belangrijk criterium voor soevereiniteit, met name op het gebied van defensie, het vermogen om systemen in een beperkt of gesloten netwerk te laten draaien. Elastic stelt klanten in staat om de technologie volledig on-premises te gebruiken, onder eigen beheer, en zelfs volledig "air-gapped": bruikbaar in het veld, zonder enige verbinding met het internet.