In een brief aan Eurocommissaris Michael McGrath schrijft het Europees Comité voor Gegevensbescherming (EDPB) dat een uitspraak van het Amerikaanse hooggerechtshof mogelijk gevolgen heeft voor de onafhankelijkheid van de Amerikaanse Federal Trade Commission (FTC). Juist die onafhankelijkheid vormde volgens de Europese Commissie een belangrijke pijler onder het adequaatheidsbesluit waarmee de Verenigde Staten in 2023 een passend beschermingsniveau voor persoonsgegevens kregen toegekend.
Europese privacytoezichouders voeren druk op over EU-VS-dataovereenkomst
De Europese privacytoezichthouders willen dat de Europese Commissie onderzoekt of een recente uitspraak van het Amerikaanse hooggerechtshof gevolgen heeft voor het EU-VS Data Privacy Framework (DPF). Daarmee krijgt de discussie over de houdbaarheid van de overeenkomst, die de doorgifte van persoonsgegevens naar de Verenigde Staten mogelijk maakt, een officieel vervolg. Eerder waarschuwden privacyorganisatie noyb en jurist Max Schrems al dat het dataverdrag juridisch op losse schroeven kan komen te staan.
FTC onder presidentiële controle
Op 29 juni oordeelde het Amerikaanse hooggerechtshof in de zaak Trump v. Slaughter dat de FTC uitvoerende macht uitoefent en daarom onder het gezag van de president valt. Daarmee werd een belangrijk precedent uit 1935 verlaten, waarin juist was vastgelegd dat FTC-commissarissen alleen om specifieke wettelijke redenen konden worden ontslagen. Volgens het EDPB kan deze ontwikkeling relevant zijn voor de Europese beoordeling van het Amerikaanse privacytoezicht.
Het comité wijst erop dat de aanwezigheid van een onafhankelijke toezichthouder één van de elementen is die de Europese Commissie op grond van de AVG moet meewegen bij een adequaatheidsbesluit. In het besluit uit 2023 over het Data Privacy Framework verwees de Commissie expliciet naar de onafhankelijke positie van de FTC en de ontslagbescherming van haar commissarissen.
Commissie moet gevolgen beoordelen
Het EDPB vraagt de Europese Commissie daarom om nauwkeurig te beoordelen of de uitspraak gevolgen heeft voor het functioneren van het huidige adequaatheidsbesluit. Ook wil het comité hierover tijdig worden geïnformeerd. De privacytoezichthouders trekken nog niet de conclusie dat het Data Privacy Framework ongeldig is geworden, maar spreken wel van een ontwikkeling die vanwege de mogelijke gevolgen zorgvuldig moet worden beoordeeld.
Eerdere waarschuwingen
De brief volgt op eerdere waarschuwingen van privacyorganisatie noyb en jurist Max Schrems. Zij stelden eerder dit jaar dat de onafhankelijkheid van de FTC een essentieel onderdeel vormt van het huidige Data Privacy Framework en dat de uitspraak van het Amerikaanse hooggerechtshof die juridische basis kan aantasten. Ook in Nederland leidde de kwestie inmiddels tot Kamervragen over de gevolgen voor de rechtmatige uitwisseling van persoonsgegevens tussen de Europese Unie en de Verenigde Staten.
iBestuur schreef eind vorig jaar al dat het dataverdrag onder druk kwam te staan door de politieke en juridische ontwikkelingen in de Verenigde Staten. Met de brief van het EDPB vragen nu ook de gezamenlijke Europese privacytoezichthouders de Europese Commissie officieel om de gevolgen daarvan te beoordelen.
Plaats een reactie
U moet ingelogd zijn om een reactie te kunnen plaatsen.