Volgens Commissievoorzitter Ursula von der Leyen kan de EU het zich niet permitteren afhankelijk te zijn van anderen voor de technologieën die ziekenhuizen draaiende houden, energienetten stabiel houden en publieke diensten beveiligen. Het gaat daarbij expliciet om het beschermen van burgers, het verdedigen van Europese belangen en het veilig kunnen maken van eigen keuzes in het digitale domein.
EU verplicht soevereiniteitstoets digitale diensten
De Europese Commissie heeft vandaag een nieuw wetgevingspakket gepresenteerd dat de digitale soevereiniteit van de EU moet versterken, maar nuanceert tegelijk de reikwijdte daarvan. Slechts één procent van de publieke diensten in Europa zou volgens de Commissie zó gevoelig zijn dat buitenlandse technologie volledig uitgesloten moeten worden.
Soevereiniteitsrisicobeoordeling
Het zwaartepunt van het pakket, de EU-wet op cloud- en AI‑ontwikkeling, bevat een bepaling die de Commissie in staat stelt landen door te lichten op de vraag of zij voldoende betrouwbaar zijn om Europa’s gevoelige publieke sectoren te bedienen. Lidstaten worden verplicht voor elke digitale dienst waarvan zij afhankelijk zijn een soevereiniteitsrisicobeoordeling uit te voeren. Daarbij moeten zij onder meer kijken naar buitenlandse zeggenschap, toegang tot gevoelige gegevens en het risico op verstoring van de dienstverlening.
Binnen een jaar moeten EU-landen per publieke sector een passend beschermingsniveau vaststellen en hun digitale inkoop daarop afstemmen, tenzij zij kunnen aantonen dat dit tot onevenredig hoge kosten zou leiden. De Commissie behoudt zich het recht voor nationale beoordelingen later met wetgeving te corrigeren als zij vindt dat lidstaten risico’s hebben gebagatelliseerd. Voor het hoogste beschermingsniveau, waar buitenlandse technologie volledig wordt uitgesloten, komt volgens de Commissie dus slechts circa één procent van de publieke diensten in aanmerking.
Versterken Europese aanbieders
Het pakket is nadrukkelijk ook bedoeld om Europese aanbieders te versterken. Publiek geld moet nadrukkelijker naar producten gaan die bijdragen aan de Europese economie en de onafhankelijkheid van buitenlandse leveranciers. Daarnaast wil de Commissie administratieve lasten voor datacenters verminderen, onderzoek en innovatie stimuleren via ‘leiderschapsinitiatieven’ en lidstaten aansporen digitale capaciteit te bundelen in een nieuw ‘Eurocloud’-forum. EU-regeringen moeten bovendien nationale strategieën ontwikkelen om de adoptie van geavanceerde technologie, waaronder AI, te versnellen.
... zonder de VS voor het hoofd te stoten
De voorstellen komen op tafel terwijl sommige lidstaten waarschuwen dat een volledige ontkoppeling van Amerikaanse technologie noch realistisch, noch wenselijk is. De Commissie benadrukt dat de maatregelen niet specifiek tegen Amerikaanse bedrijven zijn gericht. De bestaande trans-Atlantische afspraken over gegevensbescherming en inspanningen van grote techbedrijven om extra waarborgen in te bouwen, houden de deur naar de Europese markt open. Tegelijk onderstreept het pakket dat in een beperkt, maar cruciaal deel van de publieke sector strengere eisen zullen gelden, waarbij buitenlandse technologie geen optie meer is.
Plaats een reactie
U moet ingelogd zijn om een reactie te kunnen plaatsen.