Microsoft maakt een mooie stap voorwaarts door openheid te geven in het energieverbruik van hun datacenter. In Middenmeer. Overigens zien we geen cijfers van andere locaties in Middenmeer, waar Microsoft de komende jaren nog verder wil gaan uitbreiden. Hiernaast werd begin dit jaar bekend dat, ondanks het overbelaste stroomnet, er een nieuw datacenter komt in het Westelijk Havengebied dat uit drie torens van 85 meter hoog gaat bestaan, dat geheel door Microsoft gevuld gaat worden.
Microsoft biedt als eerste hyperscaler inzage in energieverbruik van datacenter
Het hyperscale datacenter van Microsoft in Middenmeer, verbruikt in z’n eentje ruim 1 procent van alle stroom van Nederland. Bijna alle gebruikte energie, ongeveer 99,9 procent, komt uit hernieuwbare bronnen. Dit blijkt uit cijfers die de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO) afgelopen week publiceerde. In de strijd om toekomstige aansluitingen houden andere datacenteruitbaters zich oorverdovend stil.
De Provincie Noord-Holland zet bewust in op uitbreiding van het aantal datacenters. Gedeputeerde Esther Rommel (VVD) presenteerde onlangs de herziene Datacenterstrategie 2025-2027 en kondigde aan dat, onder strikte voorwaarden, uitbreiding ook buiten de drie bestaande clusters Amsterdam, Haarlemmermeer en Hollands Kroon in uitzonderlijke gevallen mogelijk gaat worden. Ze verwacht dat er in 2035 meer dan 90 datacenters zijn.
Google zwijgt over zijn stroomverbruik. NRC meldt dat deze nog hoger zijn dan Microsoft. 'Het Amerikaanse techbedrijf heeft in de Eemshaven een hyperscale staan met bijna het dubbele aan vloeroppervlakte van de hyperscale van Microsoft in Middenmeer.'
Om aan de Europese energie-efficiëntierichtlijn, de EED, te voldoen verplicht de RVO datacenters sinds 2025 tot het meten en rapporteren van energie-efficiëntie. Via de RVO Rapportageplicht Datacentra pagina verzamelt RVO data over verbruik en prestaties om de sector te verduurzamen en (rest)warmte beter te benutten. Veel datacenters willen nog niet aan die verplichting voldoen.
Wat de sector zelf doet
De Dutch Datacenter Association verzet tegen het beeld dat datacenters het grote probleem zijn in het regionaal stroomtekort. In de State of the Dutch Data Centers 2026 laat de DDA weten dat de sector juist kansen ziet om het energiesysteem te ondersteunen. 'Door slimme systeemintegratie kunnen de datacenters het overbelaste stroomnet ontlasten', schrijft DDA. 'Via systeemintegratie, flexibele aansluitingen, batterijopslag, congestiemanagement, het verschuiven van AI-trainingstaken en hergebruik van warmte (datathermie) kunnen zij actief bijdragen aan een stabieler elektriciteitsnet.' 'De discussie moet verschuiven van ‘datacenters kosten stroom’ naar ‘datacenters helpen het energiesysteem', aldus Stijn Grove, directeur van de DDA.
De sector zoekt ook oplossingen in ruimtelijke en infrastructurele keuzes. Een terugkerend principe is “bouwen waar stroom is". Als datacenters dicht bij grote bronnen van hernieuwbare energie (wind op zee, kustlocaties) en bestaande infrastructuur gebouwd worden, kan netverzwaring voorkomen worden, is het idee. In debatten worden zelfs offshore-datacenters op de Noordzee voorgesteld, modulair op platformen die direct aangesloten zijn op windparken om transportverliezen en congestie op het landelijk net te beperken.
Tot slot zetten datacenters sinds enige jaten in op operationele maatregelen om hun eigen bijdrage aan congestie te verkleinen, denk aan energie-efficiëntieprogramma’s voor servers, het verschuiven van energie-intensieve workloads (zoals AI-training naar momenten of locaties met meer netruimte) en het verbeteren van de eigen energiebeheer- en monitoringprocessen.
Plaats een reactie
U moet ingelogd zijn om een reactie te kunnen plaatsen.
Dank voor het plaatsen. Ik zie uit naar de reactie van Stijn Grove namens de datacenter-sector.
Mijn automatische vraag bij dit soort artikelen is: hoeveel energie besparen we door de clouddiensten van Microsoft te gebruiken? We maken immers geen gebruik van 'de cloud' omdat het duurder is, maar omdat we er óf meer mee kunnen óf hetzelfde goedkoper en/of sneller kunnen.
Datacenters zijn net als fabrieken, boerderijen en banken 'productiefactoren' om iets te maken, te leveren of uit te voeren. Dat geldt ook voor de overheid. Dus als een datacenter x megawatt gebruikt, welke economische activiteiten elders worden daardoor mogelijk en welke energie- en materiaalstromen worden elders vermeden.
mijn onderbuikgevoel zegt dat een datacenter het veelvuldige bespaart van wat het kost . . .
Hoor graag wat Stijn er van vindt :-)
Het artikel wekt de indruk dat datacenters zich onttrekken aan transparantie over hun energieverbruik. Het beeld verdient meer context dan het artikel biedt.
Datacenters rapporteren namelijk al decennia over hun energieverbruik en -efficiëntie, en doen dat niet vrijblijvend. Sinds 1992 kent het Nederlandse energiebeleid energiebesparingsconvenanten tussen overheid en bedrijfsleven. De opvolgers daarvan, de MJA3- en MEE-convenanten uit 2008 en 2009, kregen concreet vorm in energie-efficiëntieplannen (EEP's) die deelnemende bedrijven, waaronder datacenters, elke vier jaar moesten opstellen en indienen. Ook onder de Europese Energie-Efficiëntierichtlijn (EED) delen datacenters hun verbruiksgegevens al langer met de nationale autoriteiten. Dat datacenters rapporteren is dus geen nieuw fenomeen, maar een al jarenlang bestaande praktijk.
Waar het in dit dossier werkelijk om draait, is niet óf er gerapporteerd wordt, maar hoe Nederland met die gegevens omgaat. RVO heeft er destijds, als enige uitvoeringsorganisatie in Europa, voor gekozen om af te wijken van de gangbare Europese norm door de EED-gegevens per individueel bedrijf te publiceren. Daarbij bood RVO bedrijven wel de mogelijkheid om zich tegen die publicatie te verzetten, een optie waar veel datacenters gebruik van hebben gemaakt, wat het huidige beeld van "verzwijgen" verklaart.
Inmiddels heeft RVO zelf erkend dat deze afwijkende, per-bedrijf-aanpak niet de juiste uitvoering van de Europese richtlijn was. Vanaf 2026 gaat RVO daarom over op rapportage per land, conform de Europese systematiek. Daarmee vervalt ook de mogelijkheid voor individuele bedrijven om zich aan publicatie te onttrekken.
Daarnaast zijn professionele datacenters en de clouds die daarin gehuisd zijn vaak vele malen efficiënter dan als organisaties die zelf doen. Er is tegelijkertijd door de groei van digitale diensten door het gebruik van burgers, bedrijven, organisatie een grote groei jaarlijks te zien. Hier zijn vele rapporten over zoals van het Internationaal Energie Agentschap die heer veel aandacht aan besteden. Zie https://www.iea.org/commentaries/data-centres-and-energy-from-global-headlines-to-local-headaches of rond AI https://www.iea.org/data-and-statistics/data-tools/energy-and-ai-observatory?tab=Energy+for+AI of