AI-camerabrillen zijn bezig aan een snelle opmars. Meta verkocht vorig jaar wereldwijd miljoenen exemplaren en ook andere grote technologiebedrijven werken aan dergelijke brillen. In het montuur zitten kleine camera's en microfoons, terwijl AI kan worden gebruikt om de omgeving te analyseren. Voor omstanders is niet altijd duidelijk dat zij worden opgenomen.
Moeten gemeenten regels stellen voor ‘gluurbrillen’?
De Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) ziet vooralsnog geen aanleiding om gemeenten te adviseren specifiek beleid op te stellen voor AI-camerabrillen. De brillen, waarmee dragers relatief ongemerkt beeld en geluid kunnen opnemen, zorgen voor toenemende zorgen over privacy en sociale veiligheid. Gemeenten kunnen binnen hun eigen gebouwen wel zelf het gebruik ervan beperken.
Nieuwsuur berichtte onlangs over duizenden filmpjes op sociale media die met dergelijke brillen zijn gemaakt. Daarbij zijn ook mensen zonder hun medeweten gefilmd, onder meer op toiletten. Muziekpodium TivoliVredenburg besloot camerabrillen daarom al te verbieden. Het Europees Comité voor gegevensbescherming (EDPB) doet ondertussen onderzoek naar de privacygevolgen.
Minder zichtbaar
De VNG begrijpt de zorgen, maar ziet nog geen aanleiding voor aparte gemeentelijke richtlijnen. ‘AI-camerabrillen verlagen de drempels om opnames te maken, waardoor minder zichtbaar is wanneer privacy van anderen wordt geraakt’, laat de gemeentekoepel desgevraagd weten.
Volgens de VNG kunnen naast privacyrisico's, zoals het opnemen van biometrische gegevens, ook informatieveiligheidsrisico's ontstaan wanneer vertrouwelijke informatie wordt vastgelegd. De integratie van AI brengt bovendien kwetsbaarheden met zich mee, bijvoorbeeld door manipulatie van beeld-, tekst- of geluidsinformatie.
Gemeente kan bril binnen verbieden
Binnen gemeentehuizen en stadskantoren kunnen gemeenten zelf optreden. Via hun huisrecht mogen zij regels stellen aan filmen, fotograferen en het opnemen van geluid. Die regels kunnen zij vervolgens kenbaar maken aan bezoekers. Voor andere risico's kunnen gemeenten volgens de VNG terugvallen op bestaande informatiebeveiligingskaders, zoals de BIO2.
In de openbare ruimte zijn de mogelijkheden veel beperkter. ‘Gemeenten hebben weinig ruimte om regels op te stellen aan particulieren in de openbare ruimte’, aldus de VNG. Ook heeft de Autoriteit Persoonsgegevens volgens de gemeentekoepel nog geen algemene uitspraak gedaan over de privacyrisico's van AI-camerabrillen.
De VNG wacht de Europese onderzoeken daarom voorlopig af en ziet evenmin een brede behoefte onder gemeenten aan specifieke richtlijnen. Wel volgt de koepel de ontwikkelingen via de commissies Informatiesamenleving en Bestuur & Veiligheid. Daarbij gaat het volgens de VNG niet alleen om privacy en veiligheid, maar ook om ethische vragen en het vertrouwen in de digitale samenleving.
Dit bericht verscheen eerder bijBinnenlands Bestuur.
Plaats een reactie
U moet ingelogd zijn om een reactie te kunnen plaatsen.