‘Het gaat niet om waarden, maar om onze business’

De EuroStack Industry Foundation pleit voor een mega-investering van 300 miljard euro in de komende tien jaar, om Europa’s eigen onafhankelijke digitale infrastructuur te ontwikkelen met eigen chips, cloud computing en AI-platforms. Dit pleidooi is de kern van het in februari vorig jaar verschenen whitepaper 'Building a European alternative for technological sovereignty'. De naam verwijst naar de technologielagen (stack) waaruit de digitale infrastructuur is opgebouwd, van software en data tot de tooling en de fysieke en cloudinfrastructuur. EuroStack wil dat Europa op al deze lagen eigen soevereine alternatieven bouwt en de afhankelijkheid van Amerikaanse en Chinese technologie terugdringt om de eigen digitale autonomie te versterken. In de EuroStack-coalitie manoeuvreren Europese techbedrijven als Proton en Nextcloud. Dit laatste IT-bedrijf is met zijn open sourceplatform in de race voor de toekomstige soevereine digitale werkplek bij het Rijk.

Caffara werkte zelf jarenlang als mededingingsadviseur voor de grote techgiganten, waardoor ze alles van hun business en strategie weet. Volgens Caffara is het fundamenteel dat Europa zijn eigen digitale technologie en infrastructuur gaat bouwen en beheren. De geopolitieke ontwikkelingen hebben de noodzaak nog urgenter gemaakt. De tentakels van de VS met zijn CLOUD-act (Clarifying Lawful Overseas Use of Data Act) ondermijnen de zeggenschap over onze eigen data in de Europese datacenters van Big Tech. Caffara zegt geen enkele boodschap te hebben aan het narratief dat de Europese democratische waarden tot ingrijpen verplichten. ‘Dat is zo’n slaapverwekkende discussie en een verspilling van tijd. Het gaat niet om waarden, maar om onze business. Onze economische groei staat onder druk. We moeten een radicale omslag maken.’

Regulering

Het is een illusie, stelt Caffara, te denken dat Europa enkel met wetgeving als de Digital Markets Act en de AI Act digitale soevereiniteit kan bewerkstelligen. ‘Tegen Google hebben we bijvoorbeeld nog nauwelijks een vuist kunnen maken. Met regulering lossen we het fundamentele probleem niet op dat Europa haar digitale infrastructuur volledig ‘huurt’ van Big Tech. De enige uitweg is daar zo snel mogelijk onze eigen technologie tegenover te zetten. Hiervoor moeten we de Europese Commissie in beweging krijgen. Elke keer weer zien we dat ze als een bange kip buigt voor de druk vanuit de VS.’

Uit de zaal komt de vraag van de Delftse hoogleraar GovTech Nitesh Bharosa of Europa het Amerikaanse model met zijn monopolistische hyperscalers niet zou moeten kopiëren. ‘Beslist niet’, antwoordt Caffara. ‘Daar hebben we de markt en de middelen niet voor.’ Het antwoord ligt ook niet in de bouw van Europese Google’s, geeft ze aan. Er is alle potentie om een gezonde, meer gefragmenteerde markt te ontwikkelen met Europese IT-spelers en innovatieve start-ups. Deze laatste groep moet alle ruimte krijgen om op te schalen en in Europa te blijven, zodat ze niet langer zwicht voor de vele investeringsmiljarden aan de andere kant van de Atlantische Oceaan. ‘De Europese industrie heeft de hoogwaardige technologie er volop voor in huis. Ik zie dat de private sector ook erg gemotiveerd is om werk te maken van een Europese tech-oplossing. We zijn een supermacht en het is de hoogste tijd dat we ons als een supermacht gedragen.’