De acatech Foundation is een stichting van de Duitse Nationale Academie voor Techniekwetenschappen. De organisatie ondersteunt technologieprojecten en probeert innovatie te versnellen. De ontwikkeling van dataspaces is benoemd tot een van hun speerpunten.
Gaia-X en IDSA willen dataspaces naar de praktijk brengen
De acatech Foundation heeft een samenwerkingsovereenkomst gesloten met de Gaia-X European Association for Data and Cloud AISBL en de International Data Spaces Association (IDSA). Doel is om dataspaces vanuit de ontwikkelfase naar brede praktische toepassing te brengen: in Duitsland, Europa en wereldwijd.
'De fase van concepten ligt achter ons', zegt Manfred Rauhmeier, bestuurslid van de acatech Foundation – nu telt implementatie bij de ondertekening van de samenwerking. 'Met IDSA en Gaia-X verbinden we ons ecosysteem met de toonaangevende initiatieven voor betrouwbare dataspaces en brengen we deze daar waar ze waarde creëren: in de praktijk van economie en samenleving.'
Dataspaces
Dataspaces worden vaak gepresenteerd als de volgende stap in datadeling: niet een centrale databank, maar een afsprakenstelsel waarmee organisaties data kunnen uitwisselen met behoud van controle, governance en gebruiksvoorwaarden. In de praktijk sluit dat aan bij Nederlandse discussies over digitale autonomie, interoperabiliteit en federatief datagebruik in de publieke sector.
Nederland is niet nieuw in dit speelveld. De Gaia-X Hub Netherlands is al langer betrokken bij use cases en kennisuitwisseling, terwijl TNO namens Nederland een rol speelt in het Gaia-X-ecosysteem. Ook binnen de IDSA-context geldt Nederland al als een actieve partij, met TNO als aanspreekpunt en met een groeiende belangstelling voor toepassingen in overheid en ketensamenwerking.
Gaia-X
Gaia-X kan volgens TNO een belangrijke katalysator worden in het soevereiniteitsdebat. Maar het is tegelijk een stukje van de puzzel. Een stukje dat langzaam maar zeker een plek krijgt in de ontwikkeling van een betrouwbare data-infrastructuur. Maar overheid en bedrijfsleven zullen het samen moeten gaan laten vliegen.
Voor de Nederlandse overheid ligt de praktische waarde vooral bij dossiers waar data verspreid zit over meerdere organisaties, zoals zorg, mobiliteit, vergunningverlening, ruimtelijke ordening en gemeentelijke dienstverlening. Daar kan een dataspace helpen om gegevens beter te laten circuleren zonder dat iedere partij de regie op data hoeft op te geven.
Aansluiting op Europese kaders kan helpen, omdat Nederland dan niet zelf alle spelregels hoeft uit te vinden.
Van pilot naar uitvoering
De Europese logica achter Gaia-X en IDSA is dat standaarden, referentiearchitecturen en governancekaders pas echt betekenis krijgen als ze worden toegepast in concrete use cases. Dat is precies waar Nederland voordeel kan halen: minder vrijblijvend experimenteren, meer opschaling van werkende oplossingen in publieke ketens.
Tegelijk maakt de Nederlandse context duidelijk dat succes niet alleen technisch is. Overheden moeten ook afspraken maken over eigenaarschap, toegang, toezicht en juridische verankering, zeker als data uit meerdere bestuurslagen of publiek-private ketens samenkomt. Juist daar kan aansluiting op Europese kaders helpen, omdat Nederland dan niet zelf alle spelregels hoeft uit te vinden.
Kansen voor de Overheid
Veilige datadeling is steeds vaker nodig is om ketensamenwerking en digitale autonomie te versterken. Dataspaces gaan hierbij zeker relevant worden, ook voor de overheid. De nieuwe samenwerking tussen acatech, Gaia-X en IDSA laat zien dat de Europese bouwstenen er liggen om ze tot relevante usecases te komen en deze bestuurlijk, juridisch en organisatorisch werkbaar te maken.
Plaats een reactie
U moet ingelogd zijn om een reactie te kunnen plaatsen.