In de EU weet men dat digitalisering chefsache is. De uitvoerend vicepresident van de Europese Commissie is verantwoordelijk voor wetgeving op dit terrein. Ambitieuze wetgeving komt eraan. Eind mei wordt de Cloud and AI Verordening (CADA) verwacht, die de datacapaciteit in de EU de komende vijf tot zeven jaar moet verdrievoudigen en tegen 2035 volledig moet voorzien in de behoeften van bedrijven en overheden. Het is bindende regelgeving, gekoppeld aan harmonisatie van de Europese markt. Daarmee wordt digitalisering expliciet gepositioneerd als een nieuwe bouwsteen voor verdere Europese integratie. Dat gebeurt niet alleen op papier, maar ook met geld. Aan het einde van dit jaar zal het nieuwe financiële raamwerk van de EU zijn bekrachtigd. De Commissie heeft voorgesteld om het budget voor digitalisering te vervijfvoudigen. Dat betekent dat er de komende zeven jaar 50 miljard aan Europese investeringen komt voor digitaal leiderschap.
Europa heeft ambities, geld en mandaat voor digitalisering
Verantwoorde technologie voor de publieke sector, samen ontwikkeld door overheid, markt, wetenschap en samenleving. Daarover ging het GovTech 4 Impact World Congress 2026 (G4I) dat vorige week plaatsvond in Madrid. De vele inspirerende voorbeelden die werden besproken, maken ons heel enthousiast. In de EU zit veel energie op digitale dossiers, en ook op nationaal en lokaal niveau barst het van de goede voorbeelden. Laten we die energie benutten om onze digitale ambities waar te maken.
Lokaal doen we het niet onverdienstelijk
Er is dus geld, er is mandaat, en er zijn ambities. Dit is de perfecte golf voor Nederland om op aan te sluiten. Op lokaal niveau pakken we die kans al. Via Europese consortia voor digitale infrastructuur verbinden we digitaliseringsagenda's met elkaar. We doen mee met de Digital Commons EDIC, waar we inzetten op open software. Voor de IMPACTS EDIC — gericht op interoperabiliteit, architectuur en data — kijken we naar voorbeelden als de Diia-app van Oekraïne. Dat is het officiële systeem waarmee Oekraïense burgers overheidsdocumenten en -diensten direct op hun telefoon kunnen beheren. Een voorstel om mee te doen aan IMPACTS EDIC dient de VNG op 19 mei in bij de Europese Commissie.
Met een vervijfvoudigd budget voor digitalisering, een stevig mandaat en vergaande ambities op het gebied van cloud en AI ontstaan er volop kansen voor uitvoering binnen het Europese netwerk.
In Madrid zelf, waar de Local Digital Twin EDIC is gevestigd, hebben we (als delegatie vanuit de VNG) gesproken met de directeur van dit consortium. We werken toe naar een financieringsarrangement waarmee Nederlandse gemeenten hier gebruik van kunnen maken.
Gemeenten zetten zich op de kaart
Dat gemeenten ertoe doen in het digitale veld, weten wij al lang. Maar de afgelopen periode weten gemeenten zich steeds beter te positioneren. Kijk naar Amsterdam, dat zich in Europees verband profileert met de Meerjarenstrategie Digitale Autonomie. Of naar de vijftien gemeenten, uit Nederland en daarbuiten, die samen het GovTech Manifesto en bijbehorend actieplan uitdragen. Een actieplan dat laat zien hoe je op lokaal niveau aan de slag gaat met bouwblokken die beleid combineren met praktische instrumenten.
We kunnen wel stellen dat de digitale transitie steeds meer wordt vormgegeven door lokale bestuurders. Die lokale ervaring is ontzettend waardevol voor andere bestuurslagen en andersom: wat er op nationaal en Europees niveau wordt ontwikkeld, draagt bij aan de digitale opgave in gemeenten. Je hebt uiteindelijk alle partners nodig: markt, overheid, wetenschap én samenleving. Dat is precies waar we binnen de Nederlandse Digitaliseringsstrategie (NDS) aan werken.
Uitstekend voorgesorteerd
De afgelopen jaren is er hard gewerkt om op lokaal niveau aan te sluiten bij Europese initiatieven. Met een vervijfvoudigd budget voor digitalisering, een stevig mandaat en vergaande ambities op het gebied van cloud en AI ontstaan er volop kansen voor uitvoering binnen het Europese netwerk. Met de overheidsbrede samenwerking in de NDS staan we uitstekend voorgesorteerd om die slag te maken.
De golf is er. We hoeven hem alleen nog maar te pakken.
¡Vamos!
Plaats een reactie
U moet ingelogd zijn om een reactie te kunnen plaatsen.