Amerikaanse hyperscalers beheersen nog steeds bijna 70 procent van de Europese cloudmarkt, terwijl Europese aanbieders hun aandeel sinds 2017 zagen halveren tot zo’n 15 procent. Naast inkoop verdient het aanbod dus m procent van de startups groeit door tot scale-up, tegen 24,1 procent in Europa en ruim de helft in de VS. In 2025 telde de EU 331 unicorns, tegenover 1.963 in de VS. En één op de zes Nederlandse startups overweegt te vertrekken. Wie wil groeien, kijkt naar Amerika.
Digitale autonomie begint bij het ondernemersklimaat
Het kabinet wil de Rijksinkoop van zo’n € 20 miljard per jaar inzetten om digitaal minder afhankelijk te worden. Toezichthouders willen autonomie laten meewegen als volwaardig inkoopcriterium, naast prijs en functionaliteit. En Brussel werkt aan aanbestedingsregels waarmee overheden expliciet voor Europese leveranciers mogen kiezen. Europe first, kortom. Maar dat is maar de helft van het verhaal: er moet ook iets te kiezen zijn.
Voor een jong bedrijf bestaat Europa nog altijd uit 27 markten met eigen regels, toezicht en ruim zestig rechtsvormen
Het probleem is een gebrek aan groeikapitaal en de versnippering van de Europese markt. Voor een jong bedrijf bestaat Europa nog altijd uit 27 markten met eigen regels, toezicht en ruim zestig rechtsvormen. Er worden stappen gezet richting een Europese kapitaalmarktunie, maar we staan daarvoor pas aan het begin. Daardoor stroomt het grootste deel van het Nederlandse durfkapitaal nog steeds naar het buitenland.
Maar ook bij Nederlandse huishoudens ligt een aanzienlijk vermogen dat beter kan worden benut voor investeringen in onze eigen bedrijven. Zo stond er in februari dit jaar € 537 miljard op onze spaarrekeningen. Wat dat betreft kunnen we een voorbeeld nemen aan Zweden, waar burgers fiscaal aantrekkelijk kunnen beleggen. Dat zorgt daar voor € 167 miljard aan extra investeringen in het bedrijfsleven. Natuurlijk kosten dit soort maatregelen de overheid ook geld, maar niets doen kost aanzienlijk meer. Dan financieren Nederlandse spaarders indirect Amerikaanse groei.
Kapitaal alleen is niet genoeg. Inkoopbeleid alleen helpt niet.
Kapitaal alleen is echter niet genoeg. Ons toekomstige verdienvermogen staat of valt ook met talent en vaardigheden, en die bouw je vanaf de basisschool op. En terwijl Estland juist vol inzet op AI in de klas, pleit de Tweede Kamer juist voor een verbod op generatieve AI op basisscholen. Ondanks dat het verbeteren van de AI-geletterdheid een van de acties is in de vorige week gepresenteerde AI-visie. Het kabinet wijst naar de nieuwe kerndoelen voor digitale geletterdheid in het onderwijs, maar deze worden deze pas over vijf jaar echt verplicht en gehandhaafd.
Digitale autonomie gaat dus niet alleen over inkopen, maar over het versterken van onze eigen economie en daarmee ook de toekomstige welvaart. Inkoopbeleid alleen helpt niet. Er zijn daarom snel aanpassingen nodig in ons economisch, fiscaal en onderwijsbeleid, en wel gelijktijdig. Zonder die samenhang blijft Europe first vooral iets voor de bühne.
Plaats een reactie
U moet ingelogd zijn om een reactie te kunnen plaatsen.