Het coalitieakkoord bevat veel elementen die in de afgelopen periode ter discussie hebben gestaan. De politiek wil werken aan een Europese digitale infrastructuur en de afhankelijkheden in cloud, data en cruciale systemen afbouwen. Inkoop van ICT moet worden gestandaardiseerd en gecentraliseerd, om marktmacht te ontwikkelen en security te garanderen.
Waar is de NDS in coalitieakkoord?
Veel positieve reacties vanuit de IT-hoek op het coalitieakkoord dat vrijdag gepresenteerd werd, waarin digitalisering een eigen hoofdstuk kreeg. De nadruk op digitale autonomie en de komst van een Nederlandse Digitale Dienst binnen de overheid met “doorzettingsmacht”, wordt gewaardeerd. Maar… geen woord over de Nederlandse Digitaliseringsstrategie (NDS) die afgelopen jaar werd gepresenteerd.
Opmerkelijk is wel dat nergens gerefereerd wordt aan de NDS die onder leiding van voormalig staatssecretaris Szabó met alle overheidspartijen is opgesteld en gepresenteerd. Een document waar Rijk, provincies, gemeenten en waterschappen zich aan gecommitteerd hebben. Een basis voor de ambities die het aankomend kabinet nodig zal hebben om de centralisering daadwerkelijk van de grond te krijgen.
Of er naast alle mooie woorden ook geld vrijgemaakt is nog de vraag
Ook is niet duidelijk of er een minister of staatssecretaris van digitalisering komt, waar aankomend premier Jetten eerder wel aan refereerde. Wel komt er een Nederlandse Digitale Dienst die overheden moet gaan ondersteunen bij de digitalisering en kwaliteitsstandaarden moet gaan opleveren. Dit sluit aan bij de eerdere adviezen, zoals die van de commissie Digitale Zaken “Ons digitaal fundament” uit 2024. Deze dienst zou het mandaat, de capaciteit en de middelen moeten krijgen om de ICT van de overheid verder te centraliseren.
Maar kan deze dienst de regie ook daadwerkelijk pakken, zoals gewenst? Het wordt nog een hele klus. In de laatste blog van Bert Hubert “Digitaal zoet en zuur in het coalitieakkoord” stelt hij dat ministeries doorgaans hun eigen keuzes maken, zich beroepend op artikel 44 van de Grondwet, maar dat daar vanaf wordt afgeweken door de inkoop en aanbestedingen te centraliseren. Dat is in ieder geval 'uitstekend nieuws!', aldus Hubert.
Kosten NDS
Of er naast alle mooie woorden ook geld vrijgemaakt is nog de vraag. In de budgettaire tabel bij het coalitieakkoord staat geen woord over digitalisering, afgezien van de 50 miljoen voor het OM die onder andere bedoeld is om de ICT-problemen aan te pakken. Verder zijn vooral bezuinigingen ingeboekt als het gaat over de rijksoverheid.
Eerder liet demissionair staatssecretaris Van Marum weten dat de geschatte kosten voor de NDS zo'n 950 miljoen euro zouden omvatten. In de eerste helft van 2026 moet een meer gedetailleerde investeringsagenda het licht gaan zien.
Expertbijeenkomst in Eerste Kamer
De NDS blijkt niet helemaal uit beeld. Vandaag vindt in de Commissie voor Digitalisering (DIGI) van de Eerste Kamer een Expertbijeenkomst plaats over de NDS. Voorzitter van de NDS-Raad, Nathan Ducastel is hierbij aanwezig. De bijeenkomst is te volgen via een livestream vanaf 18:00 uur.
Plaats een reactie
U moet ingelogd zijn om een reactie te kunnen plaatsen.