AP krijgt mogelijk meer geld voor toezicht op AI

In een debat donderdag met de Kamercommissie Digitale Zaken zei staatssecretaris Claudia van Bruggen (Justitie en Veiligheid, D66) zich in te zetten voor extra middelen voor de AP, als blijkt dat de implicaties van de AI-verordening dusdanig zijn dat dit nodig is. ‘Ja, dat klopt, dus dat kan ik dan ook toezeggen,’ zei Van Bruggen na doorvragen van CDA-Kamerlid Zwinkels. ‘Als de taken blijven zoals ze nu zijn, beschikt de AP over voldoende middelen en capaciteit. Maar als er extra toezichttaken bijkomen, bijvoorbeeld uit de AI-verordening, worden er extra middelen vrijgemaakt.’ Na de zomer informeert het kabinet de Kamer hierover, bevestigde staatssecretaris Aerdts (Digitale Soevereiniteit, D66).

Aandacht voor gemeenten

Het commissiedebat draaide vooral om datalekken en de bescherming van persoonsgegevens. Begin juni had Van Bruggen nog bij de Kamer aangegeven dat er ondanks grote datalekken bij bedrijven als Basic-Fit en Booking.com geen aanleiding is om na te denken over extra budget voor de privacytoezichthouder. ‘Wel wil het kabinet samen met de AP werken aan een meer objectieve basis om te bepalen wat een passend budget is, bijvoorbeeld via een landenvergelijkend onderzoek,’ aldus de staatssecretaris. Volgens de AP werden in 2025 ruim 44.000 datalekken gemeld, tegenover ongeveer 38.000 een jaar eerder. De toezichthouder maakt zich zorgen over de eigen capaciteit om dit soort privacyvraagstukken het hoofd te bieden.

VVD-Kamerlid Verkuijlen vroeg aandacht voor de positie van gemeenten in het geval van datalekken. ‘Wie ondersteunt getroffen overheidsorganisaties? Gemeenten geven aan dat zij de ondersteuning soms missen.’ Hij verwees daarbij naar de gemeente Epe, die slachtoffer werd van een enorme cyberaanval op 12 maart dit jaar. Van nagenoeg alle inwoners van die gemeente zijn bij die datahack gegevens buitgemaakt. Staatssecretaris Van der Burg (Slagvaardige Overheid, VVD) liet eerder weten daar lering uit te willen trekken.

Geen nieuws over gelekte data ambtenaren

Van de drie bewindslieden had Van der Brug overigens de minste vragen te beantwoorden. En dat terwijl hij dinsdag bekendmaakte dat de Rijksoverheid werkt aan een handreiking om individuele rijksambtenaren te beschermen die te maken krijgen met intimidatie of met sancties door buitenlandse mogendheden bij het uitoefenen van hun werk. De aanleiding is het nieuws dat namen van Nederlandse ambtenaren die betrokken zijn bij toezicht op grote onlineplatforms via Microsoft terecht zijn gekomen bij een commissie van het Amerikaanse Huis van Afgevaardigden. Dat meldde Vrij Nederland op basis van documenten die het techbedrijf aan Amerikaanse onderzoekers verstrekte. Het gaat onder meer om e-mails, notulen en uitnodigingen afkomstig van medewerkers van de Autoriteit Consument en Markt en de Autoriteit Persoonsgegevens. Namen zouden niet zijn weggelakt. De immer montere Van der Burg zei er in het debat verder niets meer over.

Zijn collega Aerdts wel: ‘Er is via verschillende kanalen contact geweest met de Amerikaanse vertegenwoordigers over deze namen en in die contacten heeft het kabinet zijn zienswijze over die casus uitgedragen.’ Een discussie over wet- en regelgeving moet gevoerd worden door politici en beleidsmakers, vindt Aerdts. ‘Toezichthouders moeten als uitvoerders van dat beleid nooit onder druk gezet kunnen worden en hun werk zonder belemmering kunnen doen.’ In augustus vindt een gesprek plaats tussen Van der Burg en de Amerikaanse ambassadeur over deze gang van zaken.