Digitale soevereiniteit mag geen excuus worden voor stilstand

Een terechte zorg, met een prijs

Niemand ontkent de zorg over wie er nu de baas is over uw data of de IT-infrastructuur waar u zo afhankelijk van bent. Het is dan ook niet vreemd dat er ruimte, tijd en geld wordt besteed aan onderzoek, aan het herdefiniëren van de IT-strategie en aan de criteria die u hanteert wanneer u zaken doet met een IT-leverancier, of dit nu over infrastructuur, software of diensten gaat. Gewoon gezonde bedrijfsvoering.

Maar tegelijkertijd schreeuwt Nederland en haar burgers om digitalisering. Er worden nog dagelijks miljoenen gegevens als bestand heen en weer geschoten tussen overheidsinstanties, we huren nog altijd fors externe IT-expertise in voor betrekkelijk normale IT-werkzaamheden, en initiatieven om de overheid flexibeler en weerbaarder te maken komen maar moeizaam van de grond. Common Ground en het voldoen aan allerlei governance-eisen zijn daar goede voorbeelden van.

De verkeerde volgorde

Juist op dit soort momenten is het belangrijk dat de initiatieven die de voorwaarden scheppen voor een flexibelere IT-architectuur, voor meer onafhankelijkheid en voor meer efficiëntie, voorrang krijgen. Want als niet eens bekend is welke gegevens nou echt belangrijk zijn, wat de juiste versie is en wie daar eigenaar van is, hoe kunt u dan werken aan een strategie waarbij belangrijke data op een veilige plek worden opgeslagen?

En hoe zorgt u ervoor dat, als u die data verplaatst naar een andere applicatie of een andere cloudomgeving, alle bestaande applicaties die gegevens nog kunnen raadplegen of aanpassen? Op een veilige manier, en zonder een half jaar aan kostbare migratiewerkzaamheden?

De onderliggende voorwaarde

Een onafhankelijke integratiearchitectuur zorgt ervoor dat gegevens, ongeacht waar deze zijn opgeslagen of met welke applicatie ze zijn aangemaakt, altijd en overal beschikbaar zijn voor wie en wat die gegevens mag benaderen. Net zoals een goede datacatalogus u op elk moment precies kan vertellen welke gegevens privacygevoelig zijn, onder de AVG vallen of tot bedrijfsgeheimen behoren.

Dat is precies waarom deze twee vraagstukken niet los van elkaar staan. Zonder die onderliggende helderheid over waar gegevens staan, wie erbij mag en hoe ze verplaatst kunnen worden, blijft elke keuze voor meer digitale soevereiniteit een kostbaar en risicovol traject. Mét die helderheid wordt diezelfde keuze ineens haalbaar, en snel.

Niet in de ijskast, wel in de juiste volgorde

Zet de onderzoeken naar soevereiniteit en digitale onafhankelijkheid vooral niet in de ijskast, maar laat ze niet ten koste gaan van de projecten die de keuzes uit die onderzoeken juist eenvoudiger maken. Keuzes die overigens meteen al een positief effect hebben op alles wat u als overheidsorganisatie doet, los van welke kant het soevereiniteitsdebat op gaat.